Etyczna strona prób klinicznych fazy I w onkologii

Main Article Content

Kazimierz Szewczyk

Abstrakt

Artykuł rozpoczyna podanie przyczyn dominacji w biomedycznych badaniach naukowych prac prowadzących do produkcji i wdrożenia do praktyki nowych leków. Opis tych determinant służy jako wprowadzenie do zasadniczej części pracy omawiającej specyficzne cechy prób klinicznych fazy I w onkologii. Należą do nich przede wszystkim takie wyróżniki, jak: wybór probantów spośród terminalnie chorych pacjentów i nieterapeutyczny charakter badań z towarzyszącym mu jednak niewielkim statystycznym tłem terapeutycznie liczących się efektów. Wymienione cechy są podstawowym źródłem dylematów etycznych wiążących się próbami fazy I. W pracy zanalizowano cztery najważniejsze:
1. praktyczną niemożność uzyskania świadomej zgody probanta na uczestnictwo w badaniu,
2. zacieranie różnicy między leczeniem a badaniem naukowym, prowadzące do traktowania prób fazy I w onkologii jako szczególnie cennych choć deficytowych procedur leczniczych,
3. zamazywanie odmienności między lekarzem-terapeutą i lekarzem-badaczem,
4. skłonność do korzystania przez lekarzy i chorych z prób fazy I jak z „magicznej karty” służącej im do wspólnej gry pozwalającej unikać trudnych rozmów i decyzji po wyczerpaniu się wszystkich opcji leczniczych.

Article Details

Dział

Artykuły

Biogram autora

Kazimierz Szewczyk

dr hab. Kazimierz Szewczyk, filozof i biolog, profesor nadzwyczajny w Uniwersytecie Medycznym w Łodzi. Organizator i kierownik Zakładu Etyki i Filozofii Medycyny tej uczelni. Autor i współautor prac z immunologii, filozofii biologii, filozofii medycyny, tanatologii oraz etyk zawodowych, w tym podręczników: Etyka i deontologia lekarska (1994), Wychować człowieka mądrego. Zarys etyki nauczycielskiej (1998, 1999), Dobro, zło i medycyna. Filozoficzne podstawy bioetyki kulturowej (2001). Współredaktor i współautor monografii Umierać bez lęku. Wstęp do bioetyki kulturowej (1996), Narodziny i śmierć. Bioetyka kulturowa wobec stanów granicznych życia ludzkiego (2002). Współpracownik Komisji Etyki Medycznej Polskiej Akademii Umiejętności.

Jak cytować

„Etyczna Strona prób Klinicznych Fazy I W Onkologii”. 2009. Diametros, nr 19 (marzec): 185-207. https://doi.org/10.13153/diam.19.2009.340.

Bibliografia

Abdoler i wsp. [2008] – E. Abdoler i wsp., The Ethics of Phase 0 Oncology Trials, „Clinical Cancer Research” 2008, nr 12.

Agrawal i wsp. [2006] – M. Agrawal i wsp., Patients’ Decisions-Making Process Regarding Participation in Phase I Oncology Research, „Journal of Clinical Oncology” 2006, nr 27.

Agrawal, Emanuel [2003] – M. Agrawal, E.J. Emanuel, Ethics of Phase 1 Oncology Studies. Reexamining the Arguments and Data, „Journal of the American Medical Association” 2003, nr 8.

AMA [1847] – American Medical Association, Code of Medical Ethics, Philadelphia 1847, http://www.ama-assn.org/ama/pub/category/1930.html.

Anonim [2008] – Anonim, Strach zabija jak rak, informacja za „Życiem Warszawy” z 16 stycznia 2008, Interia.pl: http://fakty.interia.pl/polska/news/strach-zabija-tak-jak-rak,1042613.

Ariès [1992] – Ph. Ariès, Człowiek i śmierć, tłum. E. Bąkowska, PIW, Warszawa 1992.

BK [2008] – BK, Mało kobiet korzysta z bezpłatnych badań, „Kurier Lubelski”, źródło: Internet http://kurierlubelski.pl/module-dzial-printpub-tid-9-pid-58827.html

Bochenek, Kortko [2006] – K. Bochenek, D. Kortko, Lekarze leczą śmierć (rozmowa z prof. Kornelem Gibińskim), http://miasta.gazeta.pl/katowice/1,35055,3604550.html; przedruk w: K. Bochenek, D. Kortko, Dobry zawód, Znak, Kraków 2006.

Debata [2005] – Debata, Prawdomówność w medycynie, debata na forum „Diametros”, 18-20 marca 2005; http://www.diametros.iphils.uj.edu.pl/?l=1&p=deb7&m=17&ik=11

Dubos [1962] – R. Dubos, Miraże zdrowia. Utopie, postęp i zmiany biologiczne, tłum. T. Kiela- nowski, PZWL, Warszawa 1962.

Durczok [ 2005] – K. Durczok, Wygrać życie. Rozmowy przeprowadził P. Mucharski, Znak, Kraków 2005.

Gillon [2003] – R. Gillon, Ethics Needs Principles – Four Can Encompass the Rest – and the Respect for Autonomy Should Be „First Among Equals”, „Journal of Medical Ethics” 2003, nr 5.

Glannon [2006] – W. Glannon, Phase I Oncology Trials: Why the Therapeutic Misconception Will Not Go Away, „Journal of Medical Ethics” 2006, nr 2.

Hill [2007] – T.P. Hill, Phase 0 Trials: Are They Ethically Challenged, „Clinical Cancer Rese- arch” 2007, nr 13.

Hoedemaekers, ten Have [1998] – R. Hoedemaekers, H. ten Have, Geneticization: The Cyprus Paradigm, „Journal of Medicine and Philosophy” 1998, nr 3.

Horstmann i wsp. [2005] – E. Horstmann i wsp., Risks and Benefits of Phase 1 Oncology Trials, 1991 Through 2002, „New England Journal of Medicine” 2005, nr 9.

Italiano i wsp. [2008] – A. Italiano i wsp., Treatment Outcome and Survival in Participants of Phase I Oncology Trials Carried out From 2003 to 2006 at Institut Gustave Roussy, „Annals of Oncology”, 2008, nr 4.

Jędrzejczak [2007] – W.W. Jędrzejczak, Pod ostrzałem, „Gazeta Lekarska” 2007, nr 4.

Katz [1993] – J. Katz, „Ethics and Clinical Research” Revisited, „Hastings Center Report” 1993, nr 5.

Katz [1997] – S. Katz, Secular Morality, w: Morality and Health, red. A.M. Brandt, P. Rozin, Routlege, New York 1997.

Kimmelman [2007] – J. Kimmelman, Ethics at Phase 0: Clarifying the Issues, „Journal of Law, Medicine & Ethics” 2007, nr 4.

Lewis i wsp. [2001] – S. Lewis i wsp., Dancing With the Porcupine: Rules for Governing the University – Industry Relationship, „Canadian Medical Association Journal” 2001, nr 18.

Mastroianni, Kahn [2001] – A. Mastroianni, J. Kahn, Swinging on the Pendulum, „Hastings Center Report” 2001, nr 3.

May [1977] – W.F. May, Code and Covenant or Philanthropy and Contract? w: Ethics in Medicine. Historical Perspective and Contemporary Concerns, red. S.J. Reiser, A.J. Dyck, W.J. Curran, The MIT Press, Cambridge 1977.

Miller [2000] – M. Miller, Phase I Cancer Trials. A Collusion of Misunderstanding, „Hastings Center Report” 2000, nr 4.

Moreno [2001] – J.D. Moreno, Goodbye to All That: The End of Moderate Protectionism in Human Subjects Research, „Hastings Center Report” 2001, nr 3.

Pearson [2003] – L.J. Pearson, Why „Techno-Slang” at the End of Life?, „Nurse Practitioner” 2003, nr 5.

Penson i wsp. [2005] – R.T. Penson i wsp., The Fear of Death, „The Oncologist” 2005, nr 10.

Polska Agencja Prasowa [2008] – Polska Agencja Prasowa, Obiecujemy wszystko dla wszystkich, „Goniec Medyczny. Ekspres Onkologiczny” nr 115, z dnia 18 kwietnia 2008; http://www.esculap.pl/ONK/news.html?news=19091

Schafer [2004] – A. Schafer, Biomedical Conflicts of Interest: A Defense of the Sequestration Thesis – Learning From the Cases of Nancy Olivieri and David Healy, „Journal of Medical Ethics”, 2004 nr 1.

Szewczyk [2000] – K. Szewczyk, Kilka uwag na marginesie Rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad powoływania i finasowania oraz trybu działania komisji bioetycznych, „Edukacja Filozoficzna” 2000, vol. 29.

Szymborski, Kurtz [2007] – T. Szymborski, Ł. Kurtz, Tragiczny finał eksperymentu, „Dzien- nik” z dnia 5 marca 2007.

Taylor [1996] – Ch. Taylor, Etyka autentyczności, tłum. A. Pawelec, Znak, Fundacja im. Stefana Batorego, Kraków 1996.

Thomas [1991] – L.-V. Thomas, Trup. Od biologii do antropologii, tłum. K. Kocjan, Wydawnictwo Łódzkie, Łódź 1991.

Viens, Savulescu [2004] – A.M. Viens, J. Savulescu, Introduction to The Olivieri Symposium, „Journal of Medical Ethics” 2004, nr 1.

Weinfurt i wsp. [2003] – K.P. Weinfurt i wsp., Patient Expectations of Benefit From Phase I Clinical Trials: Linguistic Considerations In Diagnosing a Therapeutic Misconception, „Theoretical Medicine” 2003, vol. 24.

Weinfurt i wsp [2008] – K.P. Weinfurt i wsp., Expectations of Benefit in Early-Phase Clinical Trials: Implications for Assessing the Adequacy of Informed Consent, „Medical Deci- sions Making”, 2008 nr 4.

Willson [1984] – M. Willson, Zdrowie, postawy i wartości, w: Sens choroby, sens śmierci, sens życia, red. H. Bortnowska, Znak, Kraków 1984.

Zagórski [2007] – S. Zagórski, Dni Bartka były policzone (rozmowa z hematologiem prof. Wiesławem Jędrzejczakiem), „Duży Format” (dodatek do „Gazety Wyborczej”) z dnia 2 kwietnia 2007.

Inne teksty tego samego autora

1 2 > >>