Normatywne implikacje preferencji wobec osób zidentyfikowanych

Article Sidebar

PDF Full text
Opublikowane: 2017-03-26
DOI: https://doi.org/10.13153/diam.51.2017.1034
Słowa kluczowe:
osoby zidentyfikowane, osoby statystyczne, ryzyko, niepewność, opieka zdrowotna, Caspar Hare

Main Article Content

Tomasz Żuradzki
Uniwersytet Jagielloński image/svg+xml

Abstrakt

Badania psychologiczne wskazują, że ludzie chętniej pomagają osobom zidentyfikowanym niż niezidentyfikowanym. Preferencja ta ma istotny wpływ na wiele ważnych decyzji indywidualnych i publicznych dotyczących m.in. szczepień lub dystrybucji ograniczonych zasobów na opiekę zdrowotną. Celem tego artykułu jest doprecyzowanie terminów „osoba zidentyfikowana”, „niezidentyfikowana”, „statystyczna”, a następnie krytyczna analiza trzech argumentów filozoficznych dotyczących normatywnego znaczenia tej preferencji, które odwołują się do 1) kontraktualizmu ex ante, 2) sprawiedliwej dystrybucji szans i ryzyka, 3) reguł dotyczących rozpraszania złych rezultatów i koncentrowania dobrych. Pokażę, że argumenty te, które wiążą się z interesującymi problemami filozoficznymi dotyczącymi m.in. kontrfaktycznych okresów warunków, nie są przekonujące.

Article Details

Numer

Nr 51 (2017)

Dział

Wokół równości w opiece zdrowotnej

Teksty zaproponowane do naszego czasopisma nie powinny być nigdzie publikowane przed ukazaniem się w „Diametros”. Wraz z przesłaniem swojego utworu redakcji autor akceptuje, że w momencie zakwalifikowania tekstu do publikacji czasopismo „Diametros” będzie stosowało licencję the Attribution 4.0 International (CC BY 4.0). Na podstawie tej licencji autorzy zgadzają się, że ich prace mogą być zgodnie z prawem ponownie wykorzystywane do jakichkolwiek celów bez konieczności uzyskania uprzedniej zgody ze strony autora lub wydawcy. Każdy może prace te czytać, pobierać, kopiować, drukować, rozpowszechniać oraz przetwarzać, pod warunkiem poprawnego oznaczenia autorstwa oraz oryginalnego miejsca publikacji. Autorzy zachowują prawa autorskie do swoich utworów bez żadnych innych ograniczeń. Pełna informacja na temat licencji CC BY: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/legalcode.

Biogram autora

Tomasz Żuradzki - Uniwersytet Jagielloński

Tomasz Żuradzki, dr
Instytut Filozofii UJ
ul. Grodzka 52
31-044 Kraków

E-mail: t.zuradzki@uj.edu.pl

Jak cytować

„Normatywne Implikacje Preferencji Wobec osób Zidentyfikowanych”. 2017. Diametros, nr 51 (marzec): 113-36. https://doi.org/10.13153/diam.51.2017.1034.

Bibliografia

Brock, Wikler [2009] – D.W. Brock, D. Wikler, Ethical challenges in long-term funding for HIV/AIDS, “Health Affairs” (28/6) 2009, s. 1666-76.

Broome [1978] – J. Broome, Trying to value a life, “Journal of Public Economics” (9/1) 1978, s. 91-100.

Broome [2015] – J. Broome, Losowy wybór ludzi, [w:] Antologia bioetyki, t. IV Sprawiedliwość w medycynie, cz. 2 Dystrybucja zasobów w opiece zdrowotnej, W. Galewicz (red.), Universitas, Kraków 2015, s. 233-56.

Daniels [2012] – N. Daniels, Reasonable Disagreement about Identifed vs. Statistical Victims, “Hastings Center Report” (42/1) 2012, s. 35-45.

Ellsberg [1961] – D. Ellsberg, Risk, ambiguity, the Savage axioms, “The Quarterly Journal of Economics” (75/4) 1961, s. 643-69.

Fleurbaey, Voorhoeve [2013] – M. Fleurbaey, A. Voorhoeve, Decide As You Would with Full Information!, [w:] Inequalities in Health: Concepts, Measures, and Ethics, N. Eyal, S. Hurst, O.F. Norheim, D. Wikler (red.), Oxford University Press, Oxford 2013, s. 113-28.

Frick [2015a] – J. Frick, Treatment versus Prevention in the Fight against HIV/AIDS and the Problem of Identified versus Statistical Lives, [w:] Identified Versus Statistical Lives: An Interdisciplinary Perspective, I.G. Cohen, N. Daniels, N. Eyal (red.), Oxford University Press, Oxford 2015, s. 182-201.

Frick [2015b] – J. Frick, Contractualism and Social Risk, “Philosophy & Public Affairs” (43/3) 2015, s. 175-223.

Greene [2007] – J.D. Greene, The Secret Joke of Kant’s Soul [w:] Moral Psychology. The Neuroscience of Morality: Emotion, Brain Disorders, and Development, W. Sinnott-Armstrong (red.), MIT Press, Cambridge (MA) 2007, s. 35-117.

Hájek [2007a] – A. Hájek, Most counterfactuals are false, http://philrsss.anu.edu.au/people-defaults/alanh/papers/MCF.pdf (15.12.2016).

Hájek [2007b] – A. Hájek, The reference class problem is your problem too, “Synthese” (156/3) 2007, s. 563-85.

Hare [2012] – C. Hare, Obligations to Merely Statistical People, „Journal of Philosophy” (109/5/6) 2012, s. 378–390.

Hare [2016] – C. Hare, Should We Wish Well to All?, “Philosophical Review” (125/4) 2016, s. 451-72.

Harsanyi [1977] – J.C. Harsanyi, Morality and the Theory of Rational Behavior, “Social Research” (44/4) 1977, s. 623-56.

Henning [2015] – T. Henning, From Choice to Chance? Saving People, Fairness, and Lotteries, “Philosophical Review” (124/2) 2015, s. 169-206.

Hope [2001] – T. Hope, Rationing and life-saving treatments: should identifiable patients have higher priority?, “Journal of Medical Ethics” (27/3) 2001, s. 179-85.

John [2014] – S. John, Risk, Contractualism, and Rose's 'Prevention Paradox', “Social Theory & Practice” (40/11) 2014, s. 28-50.

Jonsen [2015] – A.R. Jonsen, Bentham w szklanej gablocie: ocena technologii medycznych a alokacja środków na opiekę zdrowotną, [w:] Antologia bioetyki, t. IV Sprawiedliwość w medycynie, cz. 2 Dystrybucja zasobów w opiece zdrowotnej, W. Galewicz (red.), Universitas, Kraków 2015, s. 271-77.

Kamm [2001] – F.M. Kamm, Morality, Mortality, vol. II: Rights, Duties, and Status, Oxford University Press, Oxford 2001.

Kogut, Ritov [2005] – T. Kogut, I. Ritov, The “identified victim” effect: an identified group, or just a single individual?, “Journal of Behavioral Decision Making” (18/3) 2005, s. 157-67.

Kogut, Ritov [2015] – T. Kogut, I. Ritov, Target dependent ethics: discrepancies between ethical decisions toward specific and general targets, “Current Opinion in Psychology” (6) 2015, s. 145-49.

Lewis [1973] – D. Lewis, Counterfactuals, Harvard University Press, Cambridge (MA) 1973.

McKie, Richardson [2003] – J. McKie, J. Richardson, The Rule of Rescue, “Social Science & Medicine” (56/12) 2003, s. 2407-19.

Otsuka [2015] – M. Otsuka, Risking life and limb: How to discount harms by their improbability, [w:] Identified vs. Statistical Persons: An Interdisciplinary Perspective, I.G. Cohen, N. Daniels, N. Eyal (red.), Oxford University Press, Oxford 2015, s. 77-93.

Parfit [2012] – D. Parfit, Racje i osoby, tłum. W. Hensel, M. Warchała, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2012.

Rawls [2009] – J. Rawls, Teoria sprawiedliwości, tłum. M. Panufnik, J. Pasek, A. Romaniuk, S. Szymański, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2009.

Reibetanz [1998] – S. Reibetanz, Contractualism and Aggregation, “Ethics" (108/2) 1998, s. 296-311.

Ritov, Zamir [2014] – I. Ritov, E. Zamir, Affirmative action and other group tradeoff policies: Identifiability of those adversely affected, “Organizational Behavior and Human Decision Processes” (125/1) 2014, s. 50-60.

Scanlon [1998] – T.M. Scanlon, What we owe to each other, Harvard University Press, Cambridge (MA) 1998.

Schelling [1968] – T.C. Schelling, The life you save may be your own, [w:] Problems in Public Expenditure Analysis, S.B. Chase (red.), Brookings Institution, Washington 1968, s. 127-76.

Small [2015] – D.A. Small, On the Psychology of the Identifiable Victim Effect, [w:] Identified vs. Statistical Persons: An Interdisciplinary Perspective, I.G. Cohen, N. Daniels, N. Eyal (red.), Oxford University Press, Oxford 2015, s. 13-23.

Small, Loewenstein [2003] – D.A. Small, G. Loewenstein, Helping a Victim or Helping the Victim: Altruism and Identifiability, “Journal of Risk and Uncertainty” (26/1) 2003, s. 5-16.

Small, Loewenstein [2005] – D.A. Small, G. Loewenstein, The devil you know: The effects of identifiability on punishment, “Journal of Behavioral Decision Making” (18/5) 2005, s. 311-18.

Stalnaker [1984] – R. Stalnaker, Inquiry, MIT Press, Cambridge (MA) 1984.

Taurek [1977] – J.M. Taurek, Should the numbers count?, “Philosophy & Public Affairs” (6/4) 1977, s. 293-316.

Żuradzki [2015] – T. Żuradzki, The preference toward identified victims and rescue duties, "American Journal of Bioethics" (15/2) 2015, s. 25-27.

Żuradzki [2016a] – T. Żuradzki, Preferowanie osób zidentyfikowanych w alokacji zasobów medycznych, Interdyscyplinarne Centrum Etyki UJ, Kraków 2016.

Żuradzki [2016b] – T. Żuradzki, Szczepienia obowiązkowe a efekt ofiary zidentyfikowanej, „Filozofia w Praktyce” (2/4) 2016.

Inne teksty tego samego autora

1 2 > >>