Byt i własności według Anzelma z Canterbury

Main Article Content

Leopold Hess

Abstrakt

Tematem artykułu jest dowód ontologiczny św. Anzelma. Nie jest to jednak próba interpretacji bądź oceny samego dowodu, ale raczej umieszczenia go w szerszym kontekście teoretycznym. Właściwym celem artykułu jest przedstawienie (skromnego) projektu teorii metafizycznej, w ramach której dowód ten mógłby być rozpatrywany i uznany za poprawny. Projekt ten przedstawiony jest w dwóch krokach: w pierwszym zaprezentowany zostaje zarys formalnej teorii bytu i własności, w drugim zaś naszkicowany zostaje model odpowiedni dla tej teorii. Intencją autora jest również to, aby zaprojektowana teoria była możliwie bliska poglądom Anzelma, jakie znajdujemy w jego tekstach. Rozważone zostaje również stanowisko Anzelma w sprawie uniwersaliów i zaproponowana nominalistyczna interpretacja jego metafizyki. W ostatniej części artykułu wskazuje się na nowatorstwo Anzelma, zwłaszcza jeżeli chodzi o metodę rozumowania.

Article Details

Dział

Artykuły

Biogram autora

Leopold Hess

Leopold Hess - student Międzywydziałowych Studiów Humanistycznych na Uniwersytecie Jagiellońskim.

Jak cytować

„Byt I własności według Anzelma Z Canterbury”. 2007. Diametros, nr 13 (wrzesień): 40-57. https://doi.org/10.13153/diam.13.2007.281.

Bibliografia

Anzelm [1992] – Anzelm z Canterbury, Monologion. Proslogion, przeł. E.I. Zieliński, PWN, Warszawa 1992.

Arystoteles [1990] – Arystoteles, Kategorie, w: Dzieła wszystkie, t. 1, przeł. K. Leśniak, PWN, Warszawa 1990, s. 25-63.

Augustyn [1955] – Augustyn, Wyznania, przeł. J. Czuj, PAX, Warszawa 1955.

Augustyn [1989] – Augustyn, O doktrynie chrześcijańskiej, przeł. J. Sulowski, PAX, Warszawa 1989.

Barth [1958] – K. Barth, Fides Quaerens Intellectum: Anselms Beweis der Existenz Gottes im Zusammenhang seines theologischen Programms, Evangelischer Verlag, Zollikon 1958.

Duns Szkot [1988] – Jan Duns Szkot, Traktat o pierwszej zasadzie, przeł. T. Włodarczyk, PWN, Warszawa 1988.

Gilson [1987] – E. Gilson, Historia filozofii chrześcijańskiej w wiekach średnich, przeł. S. Zalewski, PAX, Warszawa 1987.

Hartman [1961] – R.S. Hartman, Prolegomena to a Meta-Anselmian Axiomatic, „Review of Metaphysics”, 14 (1961), s. 637-675.

Hartshorne [1962] – Ch. Harstshorne, The Logic of Perfection, Open Court, Lassalle 1962.

Hartshorne [1965] – Ch. Hartshorne, Anselm’s Discovery, Open Court, Lasalle 1965.

Ingarden [1987] – R. Ingarden, Spór o istnienie świata, t. I, PWN, Warszawa 1987.

Kant [1986] – I. Kant, Krytyka czystego rozumu, t. I, przeł. R. Ingarden, PWN, Warszawa 1986.

Lang [1999] – H.S. Lang, Language as Participation, w: St. Anselm. Bishop and Thinker, red. R. Majeran, E.I. Zieliński, KUL, Lublin 1999, s. 209-23.

Leibniz [1969] – G.W. Leibniz, Wyznanie wiary filozofia, PWN, Warszawa 1969.

Leibniz [1994] – G.W. Leibniz, Pisma z teologii mistycznej, przeł. M. Frankiewicz, Znak, Kraków 1994.

Lewis [1970] – D. K. Lewis, Anselm and Actuality, „Nous”, 4 (1970), s. 175-188.

Malcolm [1960] – N. Malcolm, Anselms’s Ontological Arguments, „Philosophical Review”, 69 (1960), s. 41-62.

Perzanowski [1991] – J. Perzanowski, Ontological Arguments II, w: Handbook of Metaphysics and Ontology, red. H. Burkhardt, B. Smith, München 1991, s. 623-633.

Plantinga [1974] – A.C. Plantinga, God, Freedom, and Evil, Grand Rapids: Eerdmans, 1974.

Platon [1956] – Platon, Sofista. Polityk, przeł. P. Siwek, PWN, Warszawa 1956.

Quine [1969] – W.V.O. Quine, O tym, co istnieje, w: Z punktu widzenia logiki. Eseje logiczno filozoficzne, przeł. Barbara Stanosz, PWN, Warszawa 1969, s. 9-35.

Schmitt [1946] – F.S. Schmitt (red.), S. Anselmi Cantuariensis Archepiscopi opera omnia, Edinburgh 1946.

Seneka [1969] – Seneka, O zjawiskach natury, przeł. L. Joachimowicz, Warszawa 1969.

Shaffer [1962] – J. Shaffer, Existence, Predication, and the Ontological Argument, „Mind”, 71 (1962), s. 307-325.

Sobel [1987] – J.H. Sobel, Gödel’s ontological proof, w: On Being and Saying. Essays for R.L. Cartwright, red. J.J. Thompson, MIT Press, Cambridge, Mass. 1987, s. 241-261.

Tomasz z Akwinu [1994] – Tomasz z Akwinu, De ente et essentia, przeł. M. A. Krąpiec, KUL, Lublin 1994.

Zieliński [1999] – E.I. Zieliński, Anzelm jako poprzednik Jana Dunsa Szkota w teorii jednoznaczności transcendentalnej, w: St. Anselm. Bishop and Thinker, red. R. Majeran, E.I. Zieliński, KUL, Lublin 1999, s. 290-308.

Inne teksty tego samego autora