Ernst Cassierer i Nelson Goodman w kontekście teorii odbicia

Article Sidebar

PDF PDF (In Polish) (angielski) Full text
Opublikowane: 2011-12-01
DOI: https://doi.org/10.13153/diam.30.2011.453
Słowa kluczowe:
Ernst Cassirer, Nelson Goodman, teoria odbicia, prawda, neokantyzm

Main Article Content

Tomasz Kubalica
Instytut Filozofii UŚ

Abstrakt

Celem artykułu jest porównanie koncepcji poznania Ernsta Cassirera i Nelsona Goodmana, których łączy odrzucenie idei poznania jako odbicia rzeczywistości i przyjęcie koncepcji przekształcania. Owo przekształcanie nie jest całkowitym przeciwieństwem odbicia, lecz jego poszerzeniem w taki sposób, że poznanie oznacza zarówno twórcze wytwarzanie, jak i odtwórcze odbicie. Tym samym zniesiona zostaje tradycyjna epistemologiczna dychotomia: konstruowanie – odkrywanie. Wspólną dla obu filozofów przesłankę stanowi odrzucenie prymatu faktów i danych zmysłowych, a konsekwencją poszerzonej koncepcji poznania jest zaś dla nich irrealistyczna koncepcja reprezentacji symbolicznej. W artykule omówiono najważniejsze podobieństwa i różnice w poglądach tych dwóch myślicieli.

Article Details

Numer

Nr 30 (2011)

Dział

Artykuły

Teksty zaproponowane do naszego czasopisma nie powinny być nigdzie publikowane przed ukazaniem się w „Diametros”. Wraz z przesłaniem swojego utworu redakcji autor akceptuje, że w momencie zakwalifikowania tekstu do publikacji czasopismo „Diametros” będzie stosowało licencję the Attribution 4.0 International (CC BY 4.0). Na podstawie tej licencji autorzy zgadzają się, że ich prace mogą być zgodnie z prawem ponownie wykorzystywane do jakichkolwiek celów bez konieczności uzyskania uprzedniej zgody ze strony autora lub wydawcy. Każdy może prace te czytać, pobierać, kopiować, drukować, rozpowszechniać oraz przetwarzać, pod warunkiem poprawnego oznaczenia autorstwa oraz oryginalnego miejsca publikacji. Autorzy zachowują prawa autorskie do swoich utworów bez żadnych innych ograniczeń. Pełna informacja na temat licencji CC BY: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/legalcode.

Biogram autora

Tomasz Kubalica - Instytut Filozofii UŚ

dr Tomasz Kubalica
Instytut Filozofii UŚ
ul. Bankowa 11
PL-40-007 Katowice
e-mail: tomasz.kubalica@us.edu.pl

Jak cytować

„Ernst Cassierer I Nelson Goodman W kontekście Teorii Odbicia”. 2011. Diametros, nr 30 (grudzień): 13-28. https://doi.org/10.13153/diam.30.2011.453.

Bibliografia

Andrzejewski [1980] – B. Andrzejewski, Animal symbolicum. Ewolucja neokantyzmu E. Cassirera, Wydawnictwo UAM, Poznań 1980.

Asmuth [2010] – Ch. Asmuth, Wie viele Welten braucht die Welt?, [w:] Wissen, Freiheit, Geschichte. Die Philosophie Fichtes im 19. und 20. Jahrhundert, red. J. Stolzenberg, O.-P. Rudolph, Fichte-Studien 35, Amsterdam 2010, s. 63-84.

Cohnitz [2006] – D. Cohnitz, M. Rossberg, Nelson Goodman, McGill-Queens Univ. Press, Montreal 2006.

Dummet [1978] – M. Dummett, Truth and Other Enigmas, Duckworth, Oxford 1978.

ECW 02 – E. Cassirer, Das Erkenntnisproblem in der Philosophie und Wissenschaft der neueren Zeit. Erster Band, [w:] E. Cassirer, Gesammelte Werke – Hamburger Ausgabe, Band 2, Wiss. Buchges., Darmstadt 1999.

ECW 10 – E. Cassirer, Zur Einsteinschen Relativitätstheorie: erkenntnistheoretische Betrachtungen, [w:] E. Cassirer, Gesammelte Werke – Hamburger Ausgabe, Band 10, Wiss. Buchges., Darmstadt 2001.

ECW 11 – E. Cassirer, Philosophie der symbolischen Formen. Erster Teil. Die Sprache, [w:] E. Cassirer, Gesammelte Werke – Hamburger Ausgabe, Band 11, Wiss. Buchges., Darmstadt 2001.

ECW 13 – E. Cassirer, Philosophie der symbolischen Formen. Dritter Teil. Phänomenologie der Erkenntnis, [w:] E. Cassirer, Gesammelte Werke – Hamburger Ausgabe, Band 13, Wiss. Buchges., Darmstadt 2002.

ECW 16 – E. Cassirer, Der Begriff der symbolischen Formen im Aufbau der Geisteswissenschaften, [w:] E. Cassirer, Aufsätze und kleine Schriften (1922-1926), Gesammelte Werke Hamburger Ausgabe, Band 16, Wiss. Buchges., Darmstadt 2003, s. 75-104 (E. Cassirer, Pojęcie formy symbolicznej w budowie nauk humanistycznych, [w:] E. Cassirer, Symbol i język, tłum. B. Andrzejewski, Wydawnictwo UAM, Poznań, s. 11-43).

ECW 17 – E. Cassirer, Erkenntnistheorie nebst den Grenzfragen der Logik und Denkpsychologie (1927), [w:] E. Cassirer, Aufsätze und kleine Schriften (1927-1931), Gesammelte Werke Hamburger Ausgabe, Band 17, Wiss. Buchges., Darmstadt 2004, s. 13-81.

ECW 22 – E. Cassirer, Zur Logik des Symbolbegriffs (1938), [w:] E. Cassirer, Aufsätze und kleine Schriften (1936-1940), Gesammelte Werke – Hamburger Ausgabe, Band 22, Wiss. Buchges., Darmstadt 2006, s. 112-139.

ECW 24 – E. Cassirer, Zur Logik der Kulturwissenschaften. Fünf Studien (1942), [w:] E. Cassirer, Aufsätze und kleine Schriften (1941-1946), Gesammelte Werke – Hamburger Ausga- be, Band 24, Wiss. Buchges., Darmstadt 2007, s. 355-486.

Goodman [1977] – N. Goodman, The Structure of Appearance, Reidel, Dordrecht 1977 (N. Goodman, Struktura zjawiska, tłum. M. Szczubiałka, PWN, Warszawa 2009).

Goodman [1978] – N. Goodman, Ways of Worldmaking, Harverster, Hassocks 1978 (N. Goodman, Jak tworzymy świat, tłum. M. Szczubiałka, Aletheia, Warszawa 1997).

Goodman [1984] – N. Goodman, Of mind and Other Matters. Harvard Univ. Press, Cam- bridge (MA) 1984.

Goodman [1988] – N. Goodman, Languages of art: an approach to a theory of symbols, Hackett, Indianapolis 1988.

Ihmig [1997] – K.-N. Ihmig, Cassirers Invariantentheorie der Erfahrung und seine Rezeption des »Erlanger Programms«, Meiner, Hamburg 1997.

KCR – I. Kant, Krytyka czystego rozumu, t. I, tłum. R. Ingarden, PWN, Warszawa 1957.

Kolers [1972] – P. Kolers, Aspects of Motion Perception, Pergamon, Oxford 1972.

Krijnen [2006] – Ch. Krijnen, Der Wahrheitsbegriff im Neukantianismus, [w:] Die Geschichte des philosophischen Begriff der Wahrheit, red. M. Enders, J. Szaif, De Gruyter, Berlin 2006, s. 287-300.

Kubalica [2009] – T. Kubalica, Stanowisko Heinricha Rickerta wobec teorii odbicia, „Folia Philosophica” (27) 2009, s. 51-66.

Orth [1996] – E.W. Orth, Von der Erkenntnistheorie zur Kulturphilosophie. Studien zu Ernst Cassirers Philosophie der symbolischen Formen, Könnigshausen & Neumann, Würzburg 1996.

Sandkühler [2003] – Kultur und Symbol. Ein Handbuch zur Philosophie Ernst Cassirers, red. H.J. Sandkühler, D. Pätzold, Metzler, Stuttgart 2003.

Inne teksty tego samego autora